जनकपुरधाम, ९ मंसिर । प्रत्येक वर्ष जस्तै यस वर्षको विवाहपञ्चमी महोत्सव पनि जनकपुरधामको जानकी मन्दिरमा भव्य र उल्लासपूर्ण तरिकामा मनाइएको छ ।

मन्दिर प्राङ्गणमा लाखौँ भक्तजनहरूको भीड देखियो । विवाहपञ्चमीको अवसरमा परम्परागत वैवाहिक कार्यक्रम पनि सम्पन्न भए ।

यद्यपि, मेला व्यवस्थापनमा देखिएका गम्भीर समस्याले भक्तजनहरूलाई सन्तुष्ट बनाउन सकेन । विशेषगरी दर्शनको लागि मन्दिरको गर्भगृहसम्म पुग्नका लागि हुने असमान पहुँच र व्यवस्थापनको अभावले सर्वसाधारणमा गुनासो र असन्तुष्टि देखिएको छ ।

विवाहपञ्चमीको मुख्य आकर्षण जानकी मन्दिरको गर्भगृहमा दर्शन गर्ने अवसर यस वर्ष पनि भक्तजनहरूका लागि सबैभन्दा ठूलो महत्व राख्दथ्यो । तर, विभिन्न स्थानबाट आएका भक्तजनहरूले भने मन्दिरमा प्रवेश गर्नको लागि अत्यधिक संघर्ष गर्नुपरेको गुनासो गरेका छन् ।

मन्दिरका उच्च अधिकारीहरूको घनिष्ठ सम्बन्ध भएका व्यक्तिहरू, नेताहरू र प्रतिष्ठित आगन्तुकहरूलाई भने मन्दिरको गर्भगृहमा पहुँच गर्नमा कुनै प्रकारको समस्या थिएन । यी व्यक्तिहरूलाई भने सहजै प्रवेश दिइएको देखियो ।

अर्कोतर्फ, सामान्य व्यक्तिहरूलाई भने दर्शनका लागि लामो समयसम्म पर्खनु परेको र अव्यवस्थित भएको थियो । मन्दिरको प्रमुख स्थलमा भक्तजनहरूको भीड नियन्त्रण गर्नका लागि पर्याप्त सुरक्षाकर्मी र व्यवस्थापनको अभाव थियो ।

सर्वसाधारण भक्तजनहरूलाई भने दर्शनको लागि मन्दिरको गर्भगृहमा पहुँच पाउन निकै कठिनाइ भएको थियो । यस विषयमा भक्तजन र आगन्तुकहरूले मन्दिर प्रशासनसँग व्यवस्थापनमा सुधारको अपेक्षासहित गुनासो जनाएका छन् ।

विवाहपञ्चमीको मेलामा युवाहरूको अनुशासनहीनता र छाडापन पनि विशेष ध्यान खिच्न योग्य बन्यो । मेला स्थलको केही भागमा अश्लील व्यवहार र झगडामा संलग्न युवाहरूको संख्या बढेको थियो ।

केही भक्तजनहरूले मेलामा सुरक्षा व्यवस्थाका लागि कुनै प्रकारको ध्यान नदिइएको र छाडा युवाहरूको व्यवहारले धार्मिक वातावरणमा विकृति ल्याएको बताएका छन् । मेलामा उत्सवको रमाइलो सँगै अनुशासनको कमीले माहौललाई प्रभावित बनाएको देखियो ।

जानकी मन्दिर प्राङ्गणमा विशेष रूपमा नेताहरू र महन्थका नजिकका व्यक्तिहरूको उपस्थिति अत्यधिक देखिन्थ्यो । विवाहपञ्चमीका प्रमुख कार्यक्रमहरू विशेषगरी वैवाहिक उत्सवका लागि तयार गरिएको स्टेजमा महन्थका आसेपासेहरूको बोलबाला थियो ।

यसले सामान्य भक्तजनहरूको लागि अवलोकन गर्ने स्थान पाउन गाह्रो बनाएको थियो । मन्दिर प्राङ्गणमा आयोजित वैवाहिक कार्यक्रममा नेताहरू र महन्थका निकटका व्यक्तिहरूको अत्यधिक उपस्थितिले सर्वसाधारण भक्तजनहरूलाई मेला र धार्मिक कार्यक्रममा सहभागी हुनको लागि असुविधा पुर्याएको गुनासो सुनिएको छ ।

तर, स्थानीय प्रशासन र मन्दिर प्रशासनका अधिकारीहरूले यस वर्षको मेला व्यवस्थापनमा भएको गम्भीर असफलता स्वीकार गरेका छैनन् । यद्यपि, भक्तजनहरू र आगन्तुकहरूले मेला व्यवस्थापनका बारेमा सुझाव दिएका छन् ।

उनीहरूका अनुसार आगामी वर्षदेखि मन्दिर प्रशासनले सर्वसाधारण भक्तजनहरूको लागि समान पहुँच र उचित व्यवस्थापनको व्यवस्था गर्नुपर्नेछ । भक्तजनहरूको लागि मेला स्थलमा व्यवस्था गर्नका लागि अतिरिक्त सुरक्षाकर्मी र जनशक्ति व्यवस्था गर्नुपर्ने देखिन्छ ।

मेला स्थलमा अनुशासन र शान्तिपूर्ण वातावरण कायम राख्नका लागि स्थानीय प्रशासनलाई थप कडाइ अपनाउनुपर्ने देखिन्छ । वैवाहिक कार्यक्रमको स्टेज र अन्य प्रमुख स्थलहरूको व्यवस्थापनमा पारदर्शिता ल्याउनुका साथै कुनै विशेष व्यक्तिको मात्र पहुँच र प्रभावलाई नियन्त्रणमा राख्ने आवश्यकता पनि देखिएको छ ।